12. MEHMET NURİ GÖÇEN VAKFI ULUSLARARASI SERAMİK ÇALIŞTAYI

Mehmet Tüzüm Kızılcan’ın yürüttüğü Mehmet Nuri Göçen Vakfı Uluslararası Seramik Çalıştayı’nın 12. si Ekim ayında Kuşadası’nda gerçekleştirildi. ABD’den Tayland’a, Danimarka’dan Hindistan’a farklı ülkelerden sanatçıların katılımıyla gerçekleştirilen çalıştay kültürlerarası etkileşim ile paylaşım odaklı sanatsal bir buluşma oldu.

MEHMET TÜZÜM KIZILCAN, PROF. DUYGU KAHRAMAN

12. Mehmet Nuri Göçen Vakfı Uluslararası Seramik Çalıştayı, 1–12 Ekim 2025 tarihleri arasında Kuşadası’nda Pine Bay Hotels & Resorts sponsorluğunda gerçekleştirildi. Ulusal ve uluslararası düzeyde seramik sanatçılarını bir araya getiren çalıştayda; farklı üretim teknikleri pişirim yöntemleri uygulanmış olup, kültürlerarası etkileşim ve paylaşım odaklı sanatsal bir buluşma gerçekleştirilmiştir. Türkiye’nin çeşitli şehirlerinden sanatçıların yanı sıra Hindistan, Macaristan, İsrail, İtalya, Amerika Birleşik Devletleri, Almanya, Danimarka ve Tayland’dan gelen  22 katılımcı; Menemen’den davet edilen usta çömlekçilerle birlikte ortak bir üretim alanı oluşturmuşlardır. Sayumporn Kasornsuwn (Tayland), Chirayu Kumar Sinha (Hindistan), Marc Leuthold (ABD), Maria Geszler Garzuly (Macaristan), Reinhard Keitel (Almanya), Rolando Giovannini (İtalya), Luke Sheets (ABD), Han Nguyen(Danimarka), Reyaz Badaruddin (Hindistan), Shamai Sam Gibs (İsrail) ve Mustafa Ağatekin, Elif Aydoğdu Ağatekin, Duygu Kahraman, Hasan Başkırkan, İrfan Aydın, Mehmet Çoşar, Tevfik Türen Karagözoğlu, Burak Tatar, Ümit Köyman, İbrahim Yıldızbaş, Serkan Emre Deniz ve Hüseyin Uçar’ın katılımıyla çalıştay gerçekleştirilmiştir.

Mehmet Tüzüm Kızılcan’ın her daim gençlere sunduğu desteklerle birlikte bu çalıştayda önemli katkılar sağlayan genç kuşak; Gülce İstif, Tuğçe Makarnacı, Sedat Çayır, Menekşe Eda Öztürmen, Beyza Nur Macit, Emrehan Şafak, Oktay İde ve Muhammet Emir Taşdemir de eserleriyle yer almış ve sanatçılara asistanlık yapmışlardır.

Vakıf Başkanı Naile Göçen Çukurova’nın etkinliğe ilişkin büyük desteği, programın vizyonunu anlamlandırmaya, çalıştayın yıllardır süregelmesine önemli bir katkı sağlamıştır. Çalıştay, küratörlüğünü ve genel koordinasyonunu Mehmet Tüzüm Kızılcan’ın yürüttüğü kapsamlı bir program çerçevesinde organize edilmiştir. Sanatçı ve zanaatkarların birlikte üretimleriyle ortaya çıkan çeşitlilik, çalıştayın kültürlerarası vizyonunu güçlendirmiş, farklı teknik, estetik ve biçimsel yaklaşımların bir arada deneyimlenmesine olanak sağlanmıştır.

Gün boyunca gerçekleştirilen üretim süreçlerine ek olarak, her akşam düzenlenen sanatçı sunumları ve söyleşiler; katılımcıların kendi sanat söylemlerini paylaşmalarına ve fikir alışverişinde bulunmalarına imkân tanımıştır. Bu yönüyle çalıştay; biçimlendirilen sanatsal formların, heykellerin yanı sıra düşünsel bir paylaşım ve tartışma platformu yaratarak da büyük bir ilgi görmüştür.

Deniz teması çerçevesinde şekillendirilen seramik panolar ve sanatçıların beraberinde getirdiği eserler ile Hilton Eski Tabakhaneler Kompleksi’nde bir açılış sergisi gerçekleştirilmiştir. Bu tematik başlangıç, üretim sürecine kavramsal bir yön kazandırmış; katılımcıları doğa ve çevreyle ilişki kuran çağdaş seramik yorumlar yapmaya teşvik etmiştir.

Çalıştay süresince katılımcılar, farklı pişirim yöntemlerini içeren yoğun bir teknik programda bir araya gelmiş; raku, isli pişirim, süt pişirimi ve lüster pişirimi gibi geleneksel ve deneysel tekniklerin uygulandığı bu süreçte, her sanatçı kendi şekillendirme yöntemlerini, malzeme bilgisini ve yüzey araştırmalarını paylaşma fırsatı bulmuştur. Bu teknik çeşitlilik, çalıştayın temel hedeflerinden biri olan bilgi paylaşımı ve üretim deneyiminin birlikteliği amacını da pekiştirmiştir. Çalıştay süresince şekillendirmelerin merkezinde atölyelerin açık alanda konumlanması ile birlikte sanat izleyicisi ile samimi bir bağın da kurulmasına da olanak sağlamıştır.

Anadolu Üniversitesi Cam Bölümü öğretim üyesi Prof. Mustafa Ağatekin’in, iki farklı malzemenin ısıl işlemle bir araya getirilmesine dayanan ‘cam içi seramik’ yöntemi üzerine gerçekleştirdiği kısa çalıştay da sanatçılar tarafından büyük bir ilgiyle karşılanmıştır.

Program kapsamında, davetli sanatçıların bölgenin kültürel dokusunu yakından tanımalarını amaçlayan geziler düzenlenmiş; Meryem Ana, Efes ve Şirince’ye yapılan ziyaretler aracılığıyla çalıştayın tarihsel ve coğrafi bağlamla etkileşimi güçlendirilmiştir. 

Eserlerin tamamı, çalıştayın sonunda gerçekleştirilen Göçtur tarafından yeniden işlevlendirilen Eski Tabakhaneler kompleksi ve çevresindeki sergi alanlarında etkili bir kapanış sergisiyle izleyiciyle buluşturulmuştur. Atölye sürecinin belgelenmesi, ortaya çıkan eserlerin bir araya getirilmesi açısından sergi, alana katkı sağlayan önemli bir anlam üstlenmektedir. Kapanış kokteyli, sanatçıların üretim süreçlerine dair deneyimlerini paylaştıkları ve izleyicilerle doğrudan iletişim kurdukları zengin bir buluşmaya dönüşmüştür.

12. Mehmet Nuri Göçen Vakfı Uluslararası Seramik Çalıştayı, bu yönleriyle bireysel yaratımların sergilendiği bir etkinlik olmanın ötesine geçerek; Mehmet Tüzüm Kızılcan’ın büyük özverisi ve önderliğinde çağdaş seramik sanatında kolektif üretim, kültürlerarası etkileşim ve sanatsal paylaşımın önemini vurgulayan uluslararası bir platform haline dönüşmektedir. Tüzüm Hoca’nın küratörlüğünde şekillenen, düzenlendiği 2013 yılından günümüze 1000’in üzerinde eserin üretildiği bu çalıştay, uluslararası bağlamının yanı sıra, yerel üretimi teşvik eden ve geleneksel çömlekçilik kültürünü çağdaş seramik sanatıyla buluşturan yaklaşımıyla da dikkat çekmektedir. Kızılcan’ın bu vizyonu, Menemenli çömlek ustalarının üretim geleneğini görünür kılmakta, yerel bilgi birikimini uluslararası sanat çevreleriyle buluşturarak küresel seramik söylemine değerli bir katkı sunmaktadır. İlerleyen zamanlarda Vakıf bünyesinde bir müze kurulmasının planlanması, ulusal mecranın ötesinde, uluslararası düzeyde de çağdaş seramik sanatına önemli katkılar sağlayacaktır.